जानेवारीच्या अंकात आपण परभणी जिल्ह्यात जादूटोणाविरोधी कायद्याखाली दाखल झालेल्या गुन्ह्यांची माहिती घेतली. या अंकात बीड जिल्ह्यामध्ये जादूटोणाविरोधी कायद्याखाली दाखल झालेल्या काही गुन्ह्यांची माहिती घेऊ. वैज्ञानिक दृष्टिकोनाचा अभाव आणि त्यामुळे निर्माण होणारे शोषण यांची घट्ट सांगड या गुन्ह्यांच्या तपशिलातून लख्खपणे समोर येते. जून 2015 मध्ये बीड जिल्ह्यातील शिवाजीनगर पोलीस ठाण्यातील पोलिसांनी बुवाबाजी चालत असण्याच्या खबरीवरून सापळा […]
अनेक सामाजिक कार्यात अनेक वर्षे हिरिरीने काम करणारा व प्रसिद्धीपासून दूर राहणारा असा मिलिंद हा कार्यकर्ता. अलिबागमध्ये राजकारणाचा पिळ असणारी अनेक माणसे दिसतात; पण मिलिंद सर्वपक्षीय नेते व कार्यकर्त्यांशी समान जवळीक ठेवणारा एक दुर्मिळ माणूस ! महाराष्ट्र अंधश्रद्धा निर्मूलन समिती, अलिबाग शाखेमध्ये हा बिनीचा शिलेदार होता व संघटनेच्या कौटुंबिक सहली, मेळाव्यात बायको-मुलांसह सहभागी होई. त्यामुळेच […]
धर्म श्रेष्ठ की समाजहित, या प्रश्नाचं प्रामाणिक विवेकी उत्तर आहे समाजहित श्रेष्ठ. कोणताही सुबुद्ध माणूस किंवा राजकीय प्रणाली असो, त्यांना समाजहिताचा योग्य निर्णय घेताना धार्मिक अवडंबर बाजूला सारावेच लागते. पंढरपूरच्या यात्रेला जाणाऱ्या वारकऱ्यांची विठ्ठलावर कितीही श्रद्धा असली आणि तोच माझा रक्षणकर्ता असे म्हणून जर आषाढी यात्रेला जाताना ‘कॉलऱ्याची लस मी टोचून घेणार नाही,’ असा हट्ट […]
‘बहिष्कृत भारत’च्या १९ नोव्हेंबर १९२८ च्या अंकातील अग्रलेखात पेशवे आणि ब्रिटीश राजवट यांची तुलना करून काही निष्कर्ष मांडले आहेत. ते बाबासाहेब आंबेडकरांच्या राष्ट्रवादी दृष्टीची साक्ष देणारे आहेत. ‘हिंदूंपेक्षा इंग्रज बरे?’ या मथळ्याखाली लिहिलेल्या मजकुरात त्यांनी पेशवाईने दलितांवर लादलेल्या जुलुमाचे वर्णन करून म्हटले आहे- ‘‘त्या पेशवाईची जो अस्पृश्य अंग्लाईशी (इंग्रजांशी) तुलना करील त्याला एका संबंधाने द्वेष […]
भीमा-कोरेगाव मधील नियोजित हिंसक घटना ही फुले-शाहू-आंबेडकरांच्या महाराष्ट्रावरील कलंक आहे. या घटनेने समाज, सत्ता आणि माध्यमे यांचे खरे रूप आपल्यासमोर ठेवले आहे. आधुनिक युगात वावरताना जातीय अहंगंडातून युवक किती हिंसक आणि अविवेकी होऊ शकतो, याचं भयावह चित्र या घटनेने दाखवलंय. विकासाच्या वाटा दाखवणारे पक्ष आतून मात्र ही हिंसक घटना घडवून आणणाऱ्या अतिरेकी संघटनांना पाठीशी घालत […]
गुरुत्वाकर्षणाच्या सिद्धांताचा जनक कोण? या प्रश्नाचे शाळकरी मुलंसुद्धा ‘न्यूटन’ असेच उत्तर देणार. परंतु हे खोटं ठरवण्याचा ‘महान’ पराक्रम एका शिक्षणमंत्र्यांनी केला आहे. आयझॅक न्यूटनच्या आधी गुरुत्वाकर्षणाच्या नियमाचा शोध ब्रह्मगुप्त दुसरा याने लावला असल्याचा वादग्रस्त दावा राजस्थानचे शिक्षणमंत्री वासुदेव देवनानी यांनी केला. राजस्थान विद्यापीठात दि. ८ जानेवारी २०१८ रोजी झालेल्या एका कार्यक्रमात देवनानी यांनी हा दावा […]
मोराळे (ता. तासगाव, जि. सांगली) येथील एका लहानश्या खेडेगावात प्रशस्त घर. या घरात अनेक महिला-पुरुष, तरुणींच्या अंगात भूत येते आणि ही तथाकथित भुते भालचंद्र पाटील ऊर्फ दत्त महाराज यांना प्रचंड घाबरत असतात व पाटीलबुवा भूत उतरविण्याचे काम ‘इमान-इतबारे’ करीत असतात. कधी भुताला शब्दाने घाबरवून, तर कधी केस ओढून ‘पेड सर्व्हिस’ देत असतात. हा भूत उतरविण्याचा […]
जादूटोणाविरोधी कायदा मंजूर होण्यापूर्वी एक प्रश्न चळवळीत सातत्याने चर्चिला जायचा की ‘जादूटोणाविरोधी कायदा झाला तर या कायद्याची अंमलबजावणी कशी होईल? मुळात होईल काय? कि हुंडाबंदी सारख्या किंवा तत्सम सामाजिक रूढी परंपरांच्या विरोधात केल्या जाणाऱ्या अनेक कायद्द्यांसारखी याही कायद्याची गत होईल?’ कायदा केवळ कागदावर राहून चालणार नाही, तो वास्तवात आला तरच तो अंधश्रद्धा निर्मूलन चळवळीचे हत्यार […]
आपल्या अभंगाच्या पदातून, आपल्या गीतातून, सामाजिक वास्तवतेवर प्रहार करणारे संत रैदास (संत रोहिदास) आपल्या अभंगाच्या पदाचा, गीताचा शेवट ‘कह रैदास चमारा’ अशा ओळीने करत. असा जातिवाचक उल्लेख काही जण सहजपणे घेतील, तर काहीजणांना तो आक्षेपार्ह वाटेल. पण या ओळीच्यामागे रैदासांची जी भावना आहे, ती सामाजिक वास्तवाची त्यावेळेची आणि आजची स्थिती लक्षात घेऊनच समजून घेतली पाहिजे. […]
अंनिस करमाळा शाखेच्या वतीने ३१ डिसेंबरला व्यसनमुक्त रॅलीचे आयोजन करण्यात आले. रॅलीमध्ये एन.सी.सी. व एन.एस.एस. विद्यार्थी; तसेच अ‍ॅकॅडमी झरेचे विद्यार्थी व विद्यार्थिनी स्वत: तीन टेम्पो करून रॅलीसाठी करमाळ्यात आले होते. वाय.सी.एम. कॉलेजचे उपप्राचार्य संभाजीराव किर्दक यांनी एन.सी.सी.चे विद्यार्थी गणवेषात उपस्थित केले; तर प्रा. लक्ष्मण राख सर एन.एस.एस.चे विद्यार्थी हलगी वादकासह सहभागी केले होते. झरे येथील […]